1
دانشیار گروه ارتباطات و مطالعات فرهنگی دانشکده رفاه تهران
2
دانشجوی دکتری سیاستگذاری فرهنگی دانشگاه امام حسین (ع)
چکیده
پژوهش حاضر به دنبال تحلیل سیاستگذاری اردوهای جهادی بسیج بر اساس مدل فرایندی است که با رویکرد کیفی و رهیافت استقرایی با استفاده از تحلیل اسناد مرتبط و نیز مصاحبه های موجود (24 نفر) از مسئولین کشوری، استانی و فعالان اردوهای جهادی، روند اردوهای مذکور در 5 مرحله (شناسایی مسائل و معضلات، تعیین اهداف، صورت بندی و تدوین راه حل سیاستی، اجرا و اخذ بازخوردها، ارزیابی سیاست اجرا شده) مورد تحلیل قرار گرفت و در نهایت به تحلیل سیاستگذاری ناظر به تحقق اسناد بالادستی پرداخته شده است. یافته های پژوهش حاصل از مصاحبه ها در گام اجرا و اخذ بازخوردها سه مقوله اصلی شامل عوامل مدیریتی، سازمانی و محیطی را شامل شد که در حوزه عوامل مدیریتی مقوله های «عدم همراهی مسئولین»، «مقاصد سیاسی»، «نارسایی تخصیص بودجه»، در حوزه عوامل سازمانی مقوله های«نداشتن برنامه آموزشی»، «ضعف استمرار اهداف»، «شناسایی ناقص منطقه» و در حوزه عوامل محیطی مقوله های «اغراق بیان محرومیت ها» ،«خدشه به فرهنگ بومی» از جمله چالش های حوزه اجرای اردوها می باشد. نتایج این تحقیق نیز نشان می دهد که کیفیت اجرای سیاست اردوهای جهادی نیاز به اهتمام مسئولین و جلوگیری از اعمال سلیقه و سیاست زدگی در اجرای مطلوب تر این اردوها را دارد.
ازگلی، سعید (۱۳۹۹) نگاهی گذرا به نقش سازمان بسیج مستضعفین به عنوان سرمایه اجتماعی در جمهوری اسلامی، مطالعات علوم سیاسی، 6 (2)، 104-118
افتخاری، اصغر .حسین زاده، احمد (۱۳۹۵) کارکردهای اجتماعی انقلاب اسلامی، مطالعه اردوهای جهادی، مطالعات دولت پژوهشی در جمهوری اسلامی، 2 (2)، 7-28
امامی، سید مجتبی. باقری نصرآبادی، محسن (۱۳۹۴) طراحی چارچوب نهادی برای شناسایی و انجام کارآفرینانه ماموریت های بسیج سازندگی، مطالعات راهبردی بسیج، 18 (69)، 103-130
امیرپور، مهناز. احمدی، مهدی (۱۴۰۰) نگرش مردم نسبت به عملکرد اردوهای جهادی پزشکی؛ مطالعه موردی روستاهای خراسان شمالی، مطالعات راهبردی بسیج، 24 (90)، 141-178
پورطاهری.مهدی، محمدی. ناهیده، رکن الدین افتخاری. عبدالرضا (1393)، ارزیابی و سنجش محرومیت در سطح مناطق روستایی مورد: بخش مرکزی شهرستان جوانرود، اقتصاد فضا و توسعه روستایی، 3 (9)، 17-40
ترابی، ناصر و سایر همکاران(1402) گزارش ارزیابی جریان های جهادی در کشور با تاکید بر گروه های جهادی، مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی- مصوبه7/8/1402- شماره مسلسل19345 با کد موضوعی210
حسین زاده، احمد (۱۳۹۵) کارکردهای سیاسی و اجتماعی اردوهای جهادی، ره آورد سیاسی، 15 (47)، 65-35
دانایی فرد، حسن(1388)، تحلیلی بر موانع تولید دانش در حوزه علوم انسانی، سیاست علم و فناوری، 2 (1)، 2-15
رضایی قهرودی، حمید، مردانی،محمدرضا (1393) تعیین و اولویت بندی عوامل کلیدی موفقیت در اردوهای جهادی سازمان بسیج دانشجویی، مدیریت و پژوهش های دفاعی، 13 (76)، 99-118
زارعی،یعقوب. رحمانیان کوشکی، مهدی (۱۳۹۹) معرفی الگوی علمی شناسایی مناطق بسیار محروم در جهت هدفمندسازی نظام حرکت های جهادی؛ مطالعه موردی استان بوشهر.شهرستان دشتی، مطالعات محیطی هفت حصار، 8 (33)، 5-79
عبدالملکی،هادی. احمدوند، علی محمد (۱۳۹۲) نقش بسیج سازندگی در امنیت پایدار، مطالعات راهبردی بسیج، 16 (60)، 115-147
فروزنده، لطف اله و وجدانی، فواد(1388)، سیاست گذاری عمومی چیست؟، اطلاعات سیاسی اقتصادی، 24،(270)، 180-207
ملک محمدی، حمیدرضا (1385)، سیاستگذاری دانش و روش، سیاست داخلی، 1 (1)، 177-190
نوروزی، محمد. نوروزی، محمد. عاشری، محمدرضا (۱۳۹۲) توانمند سازی بسیجیان، راهبردی برای تحقق اهداف اقتصادی کشور، مطالعات راهبردی بسیج، 16 (59)، 77-104
وحید، مجید(1380)، درآمدی بر سیاستگذاری عمومی. دانشکده حقوق و علوم سیاسی ،52 (1)، 185-217
کتابها
اخوان ،محمدعلی(۱۳۸۹)،آسیب شناسی اردوهای جهادی از نمای فرهنگی، معاونت سازندگی و کارآمدسازی سازمان بسیج دانشجویی کشور، نشر خادم الرضا (ع)
اشتریان، کیومرت (1386). سیاستگذاری عمومی ایران. تهران: انتشارات میزان
اشتریان، کیومرث (1389). متغیرهای استراتژیک فرهنگ در سیاست گذاری فرهنگی. تهران: انتشارات میزان
اشتریان، کیومرث (1391). مقدمه ای بر روش سیاستگذاری فرهنگی. تهران: انتشارات کتاب آشنا
الوانی، سید مهدی و شریف زاده، فتاح (1388). فرآیند خط مشی گذاری عمومی. تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی (ره)
پیروز، علی آقا و همکاران (1383) ،مدیریت در اسلام. قم: انتشارات موسسه پژوهشی حوزه و دانشگاه
دانایی فرد، حسن، الوانی سیدمهدی؛ آذر، عادل (1392) روش شناسی پژوهش کیفی در مدیریت: رویکردی جامع. تهران: صفا