مطالعات راهبردی بسیج

مطالعات راهبردی بسیج

ارائه الگو ارتقاء تاب‌آوری گروه‌های جهادی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت گرایش سیستم ها، دانشکده مدیریت و برنامه ریزی ، دانشگاه جامع امام حسین (علیه السلام)،تهران،ایران
2 استادیار گروه مدیریت سیستم، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه جامع امام حسین، تهران، ایران
3 استاد، دانشکده مدیریت و برنامه ریزی، دانشگاه جامع امام حسین(ع)، تهران، ایران
چکیده
هدف: هدف اصلی از انجام پژوهش حاضر ارائه الگوی ارتقاء تاب‌آوری گروه‌های جهادی است.
طراحی/ روش‌شناسی/ رویکرد: . این پژوهش از نظرروش، پژوهشی کاربردی است و در گام اول به شکل کیفی و با استفاده از روش نظریه زمینه‌ای داده بنیاد انجام شده است. جامعه آماری پژوهش را خبرگان، مدیران ارشد و تصمیم سازان کشور که در حوزه کاری نهاده‌ای مردم پایه و گروه‌های جهادی دارای سابقه اجرایی در بخش مدیریتی کلان کشور هستند، تشکیل می‌دهند. در گام دوم جهت تعیین نوع و میزان تاثیرگذاری مولفه‌ها بر یکدیگر از روش دیمتل استفاده شد.
یافته‌های پژوهش: نتایج حاصل از پیاده‌سازی و تحلیل مصاحبه‌های انجام‌شده از خبرگان موضوعی نشان از تاثیر14 مقوله هسته بر ارتقاء تاب‌آوری گروه‌های جهادی دارد. 14 مقوله هسته از 66 مقوله فرعی و 255 کد مفهومی تشکیل شده‌است. مقوله‌های هسته در واقع عواملی اصلی هستند که سببب ارتقا تاب‎آوری در گروهای جهادی می‌شوند. موثرترین مقوله‌ها بر اساس روش دیمتل به ترتیب عبارتند از: انگیزه‌های معنوی، مدیر و اعضای انقلابی، داشتن هویت مستقل، مدیریت و برنامه‌ریزی صحیح، گروه‎های جهادی ترکیبی، ارتقاء سلامت روان و جسم، آموزش تاب‌آوری، تحقق خواسته‌های گروه‌های جهادی، جذب دائمی نیرو، فرهنگ‌سازی ، به روز رسانی روش‌های جهاد ،آگاه‌سازی مردم منطقه هدف، مشارکت مردمی، منابع مالی پایدار.
نتیجه‌گیری: در نهایت بر اساس مدل بدست آمده مقوله محوری، شرایط علی، شرایط زمینه‌ای، شرایط راهبردی، و عوامل مداخله‌گر و پیامدهای ارتقاء تاب آوری در گروه‌های جهادی از متون مصاحبه‌ها استخراج گردید.نتایج حاصل از این پژوهش میتواند جهت سیاستگذاری‌های آتی این حوزه مورد استفاده قرار گیرد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

  1. منابع فارسی:

    مقاله ها

    1. افتخاری، اصغر، حسین زاده، احمد. (1395). کارکردهای اجتماعی انقلاب اسلامی: مطالعه اردوهای جهادی. مطالعات دولت پژوهی در جمهوری اسلامی ایران، 2(2)، 7-28.
    2. امیری، مقصود. الفت، لعیا. فیضی، کامران. صالحی ابرقویی، محمدعلی. (1397). طراحی مدلی برای تاب آوری سازمانی. مدیریت بهره‌وری.12(1)، 35-65.
    3. خلقانی، جعفر و ابراهیم پور، محسن،1386،نگرشی نهادی - هنجاری به جهاد سازندگی،اولین همایش ملی فرهنگ و مدیریت جهادی،تهران،https://civilica.com/doc/101901
    4. دعایی، حبیب‌الله و پور، سمیرا(1392). تاثیر فرهنگ سازمانی بر بازارگرایی با تاکید بر نقش واسط تعارض سازمانی (مورد مطالعه: صنعت مبلمان در شهرمشهد). جامعه شناسی کاربردی، 24(3) ،15-45.
    5. سلطانی، محمدرضا. (1393). مدیریت جهادی، چالشها و الزامات. مدیریت اسلامی، 22(2)، 9-39.
    6. سیاح پور، علی. همتیان، فاطمه.شول،عباس. (1398). تحلیل فرایند تاب‌آوری سازمانی با استفاده از تکنیک مدل‌سازی ساختاری تفسیری (مورد مطالعه: ساپکو). مطالعات مدیریت دولتی ایران2(1)،123-147.
    7. محمدی شهرودی، حامد،رحیم نیا، فریبرز، ملک‌زاه، غلامرضا، خوراکیان، علیرضا (1397). پیامدهای روانشناختی و غیر روانشناختی تاب آوری سازمانی: ترغیب کننده هایی برای حرکت به سمت تاب آورشدن سازمان ها. پژوهش نامه روانشناسی مثبت، 4(1)، 63-77.
    8. منصوریان، یزدان (1386). گراندد تئوری چیست و چه کاربردی دارد؟ ارائه شده در همایش چالش‌های علم اطلاعات. اصفهان، دانشگاه اصفهان، 9 خرداد86 13.
    9. کوثر، زهرا، ندایی، امیر، سیدنقوی، میرعلی. (1398). عوامل موثر و پیامدهای تاب آوری سازمانی. فصلنامه پژوهش های مدیریت در ایران، 23(4)، 1-22.
    10. لطفی، علی(1397) .عوامل مؤثر بر تاب‌آوری روانی ملی به‌منظور تدوین یک مدل ساختاری با نگاه به ارتقاء ی قدرت ملی. رساله دکتری. دانشگاه علامه طباطبائی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی.
    11. محمدی اشتهاردی، محمد (1383). صبر و مقاومت در سیره پیشوایان. پاسدار اسلام 274(3)، 29-31.
    12. مرتضوی، مهدی. زارع‌پور نصیرآبادی، فضل‌الله (1391). فرهنگ سازمانی جهادی؛ عامل کلیدی مدیریت جهادی. فصلنامه مهندسی فرهنگی 71(3)، 114-100.
    13. یارمحمدی واصل، مسیب، قنادی، فاطمه، غفاری، فائزه. (1399). مهارت تاب آوری و ویژگی های آن از دیدگاه امام علی (ع) در نهج البلاغه. پژوهشنامه نهج البلاغه، 8(31)، 129-150.

     

    کتاب ها:

    1. استراوس، آنسلم و جولیت کوربین. (1390). اصول روش تحقیق کیفی: نظریه مبنایی، رویه ها و شیوه ها. ترجمه بیوک محمدی. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
    2. ثابت، حسین. (1386). پرسش‌نامه و مقیاس سنجش صبر. تحت وب.
    3. درویش، حسن. الماسی فرد، محمدرسول (1399). مدیریت منابع انسانی در سازمان‌های دولتی. تهران: پیام نور.

     

     

     

     

    منابع اینترنتی

     

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (22/01/1369) . بیانات در دیدار اعضای حزب وحدت اسلامی افغانستان‌. بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=2292&nt=2&year=1369&tid=1711

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (06/02/1372) . بیانات در دیدار مسؤولان سازمان تبلیغات اسلامى سراسر کشور. بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=7586&nt=2&year=1372&tid=2976

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (12/09/1379) . بیانات در دیدار کارگزاران نظام. بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-print?id=3039&nt=2&year=1379&tid=1713

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (06/12/1381) . بیانات در دیدار جوانان و دانشجویان سیستان و بلوچستان بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=8798&nt=2&year=1381&tid=1263

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (14/10/1382) . بیانات در دیدار جمعی از کشاورزان. بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=3213&nt=2&year=1382&tid=1617

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (02/06/1384) . بیانات در مراسم صبحگاه رده‌های مختلف نیروی مقاومت بسیج‌. بازیابی شده از

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=3303&nt=2&year=1384&tid=1711

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (04/09/1385) . بیانات در مراسم دانش‌آموختگی دانشجویان دانشکده‌ی افسری دانشگاه امام حسین(ع). بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=3370&nt=2&year=1385

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (25/04/1386) . بیانات در بازدید از پژوهشکده‌ی رویان. بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=3393&nt=2&year=1386&tid=1803

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (28/05/1386) . بیانات در دیدار میهمانان شرکت کننده در چهارمین مجمع جهانی اهل بیت (ع). بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=3397&nt=2&year=1386&tid=2244

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (23/03/1390) . بیانات در دیدار اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی. بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=18292&nt=2&year=1390&tid=1711

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (25/02/1392). بیانات در دیدار با اقشار مختلف مردم‌ بازیابی شده از :

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=22566&nt=2&year=1392&tid=2208

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (06/06/1392) . بیانات در دیدار رئیس‌جمهور و اعضای هیأت دولت. بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=1378

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (23/10/1392) . بیانات در دیدار شهردار و اعضای شورای اسلامی شهر تهران بازیابی شده از :

    https://farsi.khamenei.ir/news-content?id=24963

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (15/12/1392) . بیانات در دیدار اعضای مجلس خبرگان رهبری . بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?id=25696&nt=2&year=1392&tid=2976

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (20/12/1392) . بیانات در جلسه تبیین سیاست‌های اقتصاد مقاوتی. بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=25795

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (14/03/1395) . بیانات در مراسم بیست‌ و هفتمین سالگرد رحلت امام خمینی (رحمه‌الله). بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=2976

    1. خامنه‌ای، سیدعلی (05/05/1401) . بیانات در دیدار ائمه جمعه سراسر کشور. بازیابی شده از:

    https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=26000

    منابع لاتین:

    1. Akujuru, ch. )2015(. Local government, good governance and sustainable development in nigeria: a case study of emohua local government area of rivers state (2001-2012). Global journal of political sciences and administration. 3(1),1-19.
    2. Britt, T.W., Shen, W., Sinclair, R.R., Grossman, M.R., & Klieger, D. (2016). How Much Do We Really Know About Employee Resilience? Industrial and Organizational Psychology, 9, 378 - 404.
    3. Gibson C. A., & Tarrant, M., (2010), "A Conceptual Models'Approach to Organisation Resilience", Australian Journal of Emergency Management, 25(2), 6-12.
    4. Graber, R., Turner, R., Madill, A. (2115). Best friends and better coping: Facilitating psychological resilience through boys’ and girls’ closest friendships. British journal of psychology. 25 (2); 121-135.
    5. Mondal, D., Chowdhury, S., & Basu, D. (2015), Role of non-governmental organization in disaster management. In Research Journal of Agricultural Sciences. 6(2). 1485- 1489.
    6. Mylant, M., Ide, B., Cuevas, E., & Meehan, M. (2002). Adolescent children of alcoholics: Vulnerable or resilient? Journal of the American Psychiatric Nurses Association, 8(2), 57-64.
    7. Sudmeier-Rieux, K. I. )2014(. “Resilience – an emerging paradigm of danger or of hope?” Disaster Prevention and Management. 23)1( .67-80.

    کتاب‌ها:

    1. Colten, C. E. et al. (2008). Community resilience: lessons from New Orleans and Hurricane Katrina, CARRI Research Report 3, Community and Regional Resilience Initiative, pp. 1-5.
    2. Walsh-Dilley, M., Wolford, W., & Pfeifer, K.J. (2014). Rights for Resilience: Bringing Power, Rights and Agency into the Resilience Framework.
    3. Tierney, K. (2003) Conceptualizing and Measuring Organizational and Community Resilience: Lessons from the Emergency Response Following the September 11, 2001 Attack on the World Trade Center. University of Delaware, Disaster Research Center, Newark.